Energie-efficiënt rijden in Nederland

Het energiegebruik voor tractie van treinen kan worden verminderd door energiezuinig te rijden, Routelint (real-time informatie over het spoor voor machinisten), en de groene golf. Vervoerders doen al veel aan het opleiden van machinisten om energiezuinig te rijden.

Monitoring en feedback op het rijgedrag is lastig omdat niet altijd meters aanwezig zijn. In nieuwe en internationale elektrische loks is een energiemeter vanaf 2019 vanwege ERMTS verplicht, en DB gaat ook retrofitten. In diesellocs zijn geen meters aanwezig. Er zijn alleen tankgegevens, dus daar moet nog een oplossing voor worden gevonden.

Advies over mogelijkheden en maatregelen om energie-efficiënt rijden te bevorderen in personenvervoer en goederenvervoer. Onderzoeksthema’s zijn onder andere:

  • een studie naar waar inhaalsporen kunnen/moeten komen om energie-efficiency van goederentreinen te behouden en capaciteit voor passagiers- en goederentreinen optimaal te benutten
  • het ontwikkelen van oplossingen om bestaande locs uit te rusten met energie/brandstofmeters

De Nederlandse Spoorwegen hebben hun eigen versie van energiezuinig rijden (UZI) en energiezuinig opstellen ontwikkeld.

Bus

Het programma Het Nieuwe Rijden heeft laten zien dat het mogelijk is om met een zuinige rijstijl 5-10% energie te besparen in het wegverkeer. Busvervoerders hebben Het Nieuwe Rijden opgenomen in de opleiding van hun chauffeurs, vaak ondersteund met een beloningssysteem.

De website van Het Nieuwe Rijden geeft rijstijltips voor buschauffeurs.

Connexxion bijvoorbeeld geeft als onderdeel van het 'Rij Wijzer'-programma bonussen aan chauffeurs die brandstof besparen. Een deel van het daarmee bespaarde geld wordt als beloning verdeeld onder de bestuurders.

In het EU-project Ticket to Kyoto, waarin RET partner was, is een stappenplan ontwikkeld voor het invoeren van een energiezuinigrijden-programma voor chauffeurs:

  • Leid een lesgever op binnen het bedrijf of huur een professionele lesgever in
  • Stel een opleidingsplan voor de bestuurders op (theorie en praktijkoefeningen)
  • Installeer specifieke meetuitrustingen op bepaalde voertuigen voor opleidingsdoeleinden
  • Bespreek het eco-drivingprogramma en de doelstellingen
  • Peil naar de ervaring van de bestuurder na de opleiding
  • Motiveer bestuurders op lange termijn en geef feedback over de algemene brandstofbesparing
  • Evalueer de kosten en voordelen van het uitrusten van alle bussen met een eco-driving weergave-indicator.

(Bron: Eindrapport Ticket to Kyoto, 2014, pag. 94)